Steun ons en help Nederland vooruit

Publicaties

Raadsbegroting 2020-2023. Een tegenvaller in drie aktes.

De gemeenteraad van Leidschendam-Voorburg boog zich op 12 november over de begroting voor 2020 tot en met 2023. D66-fractievoorzitter Jacco van Maldegem heeft in het debat gehamerd op het feit dat het college meer blijft uitgeven dan er binnenkomt, ondanks forse belastingverhogingen en dat het college weinig van zijn groene beloftes nakomt. Ten slotte heeft de D66-voorman voorgesteld de begroting toegankelijker te maken en meer geld vrij te maken voor de lokale rekenkamercommissie. Lees hier de hele D66-inbreng in het debat. Fractie-voorzitter Jacco van Maldegem voert het woord. Ook terug te zien en horen via de website van Leidschendam-Voorburg. 

Voorzitter, een begroting behandelen in zo weinig mogelijk tijd doet geen recht aan de taak van de gemeenteraad. Vanavond besluiten we over 285 miljoen euro in 2,5 uur! De raad moet wat D66 betreft eens nadenken waarom we vanavond doen wat we doen, zonder inwoners te laten inspreken vanavond. Dus zonder burgerparticipatie. Voorzitter, het zij gezegd.

Dan de begroting zelf. Een tegenvaller voor veel mensen, denk ik voorzitter. Het is teleurstelling in drie aktes vanwege:

  • de financiële kant van de begroting;
  • de groene kant van deze begroting;
  • en de effectieve kant van de begroting.

Ik neem u mee langs deze drie lijnen.

1.     De financiële kant van de begroting lokale lasten

Ten eerste: de financiële tegenvaller.De VVD en het CDA beloofden hun kiezers lage lasten en wat dienen de fracties op? Een keiharde verhoging van de lokale belastingen. Gemiddeld bijna 8,5 procent meer! Dat is aanzienlijk hoger dan de loonstijging van veel, heel veel inwoners, voorzitter. En niet wat D66 verstaat onder ‘lage belastingen’. Ik zei het al bij de Kadernota: het kan allemaal zo veel anders, het kan allemaal zo veel beter. Als je durft te kiezen.

Want D66 hoefde in haar tegenbegroting de hondenbelasting niet te verhogen zoals dit college doet. D66 hoefde de rioolheffing niet te verhogen zoals dit college doet. Met de ideeën van D66, hoeft wonen in Leidschendam-Voorburg niet plotseling veel duurder te worden. Het zijn steeds keuzes van deze coalitie. Politieke keuzes die het leven van alle inwoners duurder maken.

Om onze inwoners te ontzien, ondertekent D66 de amendementen van Gemeentebelangen om de verhoging van de hondenbelasting terug te draaien, en liever nog de hondenbelasting in zijn geheel af te schaffen. Want het kan anders, het kan beter, zoals D66 een half jaar geleden al liet zien.

Financiële situatie gemeente

En politieke keuzes die niet voorkomen dat de gemeente financieel ongezond wordt. Want deze coalitie kraait victorie dat ze behoedzaam met de centjes omspringt, Maar feit is dat deze coalitie de komende vier jaar 13 miljoen euro tekortkomt. In begrijpelijkere cijfers voorzitter: iedere werkdag geven deze wethouders ruim 12.500 euro meer uit dan ze binnenkrijgen.

12.500 euro! Als je op die manier doorgaat, dan is dat verre van behoedzaam omgaan met geld. Als je op die manier doorgaat, dan moet je Eneco verkopen uit armoede, en niet vanuit weelde. Als je op die manier doorgaat, dan is dat eindig.

2. De groene kant van de begroting

En zo, voorzitter, zo kom ik op mijn tweede deel van mijn betoog. Bij het onderdeel Duurzaamheid. Duurzaamheid, het zou in al het beleid van deze coalitie terugkomen. En wat hebben we tot nu toe gezien? Veel grote woorden en veel loze woorden zonder echt effect. Dat is dus de tweede tegenvaller; een duurzame tegenvaller.

Zonnepanelen woningen Leidschendam-VoorburgJa, er komt een duurzaamheidsfonds dat lenen nog goedkoper maakt. Dat is niet wat we nu nodig hebben, want je kunt al supergoedkoop lenen tegenwoordig. Bovendien zijn subsidiepotjes eindig en kennen ze nieuwe regeltjes; dat versnelt verduurzaming niet, dat vertraagt. We hebben een gemeente nodig die de regie pakt. Regie die deze coalitie niet neemt, en waar dat eenvoudig kan laat ze het na:

  • Deze coalitie houdt een belasting op zonnepanelen in stand, ondanks een D66-voorstel om daarmee te stoppen.
  • Deze coalitie laat tot nu toe na om te zeggen wat ze met het Eneco-geld wil om de gemeente te verduurzamen.
  • En deze coalitie zet liever iedere week stoïcijns de vuilnisbak aan straat omdat dat zo lekker makkelijk is, terwijl iedereen weet dat dat niet bijdraagt aan een groenere wereld.

Daarom komt D66 met een motie en een amendement:

  • D66 dient opnieuw een motie in die voorkomt dat je extra belasting betaalt als je zonnepanelen op je dak hebt liggen, mede-ondertekend door GroenLinks.
  • D66 komt met een amendement op deze begroting die de helft van de beoogde opbrengst van Eneco in een duurzaamheidsreserve stopt. Dat geld kunnen we de komende jaren alleen gebruiken voor uitgaven en investeringen voor een duurzamere gemeente, en niet aan extra parkeerplekken, de wekelijkse vuilophaal of een extra brug. En ik reken op de steun van het CDA, getuige hun verkiezingsprogramma!

3. De effectieve kant van de begroting

En zo kom ik op de laatste teleurstelling van vanavond: teleurstelling over inzicht in effecten van beleid. Misschien niet het meest sexy onderwerp, maar wel een reuze belangrijk onderwerp. Want een begroting en andere financiële informatie is er niet alleen voor de ambtenaren. Of voor de wethouders.

Die financiële informatie bestaat in eerste instantie voor de inwoners: zij hebben in de basis recht op alle financiële informatie die zij wensen.

Het verbaast de D66-fractie daarom ook dat de wethouder van Financiën een subsidieregister, een D66-idee dat kon rekenen op steun van een heel groot deel van de raad, halfslachtig wil doorvoeren. Want het idee was één centrale plek met alle informatie over alle subsidies. Zodat je snel kunt vinden waaraan belastinggeld uitgegeven wordt als subsidie. Maar onder het mom van: “alle informatie is nu ook al ergens te vinden”, wijkt de wethouder nu af van dat plan. Een versnipperd en onvolledig beeld is ook wel voldoende voor onze inwoners, volgens deze wethouder van Financiën. En nee, voorzitter, dat is het niet. Dat is niet voldoende. Deze gemeenteraad wilde één register waar je alle informatie over alle subsidies kon vinden. We horen begin december meer over de plannen van de wethouder. De D66-fractie kondigt alvast aan zelf met een initiatiefvoorstel te komen als de uiteindelijke plannen van de wethouder afwijken van wat bedoeld is in de motie.

Meetbare beleidsdoelen

De wethouder Financiën denkt naar de mening van D66 ook iets te gemakkelijk over meetbare indicatoren in de begroting. We lezen in het stuk vanavond echt nog te veel vage beleidsdoelen, zoals ‘streven naar kostendekkende leges’, ‘werken we aan … de snelfietsroutes’, of ‘stimuleert de gemeente gezond eetgedrag’… Op basis van dat soort omschrijvingen is geen discussie mogelijk over de vraag of beleid succesvol is.

Dat moeten we als gemeenteraad niet toestaan. Deze gemeenteraad moet het college duidelijke kaders en duidelijke doelen meegeven en moet het college daarop kunnen controleren. Daarom dient de D66-fractie opnieuw een motie in die het college oproept om vanaf nu in alle begrotingsstukken meetbare, objectieve beleidsdoelen te formuleren en daarop in de jaarstukken te evalueren. En mocht dat niet allemaal niet mogelijk zijn, dan op te schrijven waarom dat niet mogelijk is.

Rekenkamercommissie

En voorzitter, staat u mij toe nog een punt aan te snijden. Deze coalitie heeft gelukkig besloten niet langer te bezuinigingen op het vervoer van kwetsbare leerlingen. Precies zoals D66 eerder voorstelde. Helaas geldt dat niet voor de keiharde bezuinigingen op de rekenkamercommissie. Zeer spijtig, want een rekenkamer, ook de onze, is een onafhankelijke kritische vriend van de gemeenteraad én alle inwoners. En ja, soms zijn kritische adviezen niet leuk om te lezen voor coalitie en college. Maar je beleid wordt er wel beter van.

Minister Ollongren schreef dit jaar dat één euro per jaar per inwoner wel zo’n beetje het minimale is waarop Nederlandse rekenkamers kunnen rekenen. En wat stelt deze coalitie voor, voorzitter?

Hier kan het ook wel met 86 cent per inwoner per jaar. Maar dat kan dus niet, schrijft ook het kabinet. En dat is niet in het belang van onze inwoners. Dus daarom dient de D66-fractie een amendement in om het budget voor de rekenkamercommissie vanaf 2022 te verhogen met tienduizend euro per jaar, dat mede ondertekend wordt door GBLV. Dan komen we uit op een bedrag van ruim een euro per inwoner per jaar; het landelijk gemiddelde niveau. We rekenen daarbij op brede steun van deze gemeenteraad. Want daar zitten we hier toch voor, nietwaar voorzitter? Of zouden hier moeten zitten. In het belang van de gemeente en haar inwoners.

Dank u wel voorzitter.

 

Gepubliceerd op 12-11-2019 - Laatst gewijzigd op 12-11-2019